Muzeum Historyczne w Grajewie (Grajewska Izba Historyczna) - Eksponat miesiąca - Listopad 2025 r.

Muzeum Historyczne w Grajewie jako eksponat listopada  proponuje okolicznościową
plakietę związaną z Józefem Piłsudskim. Eksponat stanowi dar Ryszarda Romanowskiego,
przekazany w 2003 r. do zbiorów ówczesnej Izby Pamięci Ziemi Grajewskiej. Stan zachowania
eksponatu jest bardzo dobry.
Eksponat wykonany został techniką odlewu z brązu (stop miedzi z cyną). Ma kształt
pionowej, prostokątnej płytki o wymiarach: wysokość – 102 mm, szerokość – 61 mm, grubość
– 3 mm.
Awers: ma gładkie tło. W górnej części 5 mm od górnej krawędzi, 11 mm od lewej krawędzi
bocznej i 12 mm od prawej krawędzi bocznej kolisty, wklęsły medalion o średnicy 26 mm. W jego
centrum wypukła płaskorzeźba głowy Józefa Piłsudskiego ukazana z lewego profilu. Poniżej
zagłębienia na powierzchni 47 x 49 mm wyjustowany, ułożony w 19 wierszach, złożony
z wypukłych, drukowanych liter tekst:
WSKRZESICIEL PAŃSTWA POLSKIEGO, TWÓRCA WÓDZ / ARMJI POLSKIEJ MARSZAŁEK
JÓZEF PIŁSUDSKI / URODZONY W ZIEMI WILEŃSKIEJ, ZESŁANY NA SYBIR / W 19-TYM R.
ŻYCIA. PO POWROCIE WSTĄPIŁ DO P.P.S. / W 1905 R. ZORGANIZOWAŁ WALKĘ ZBROJNĄ
Z CARATEM. / POTEM STWORZYŁ ZWIĄZEK STRZEL.[ecki] – Z NIM WYRUSZYŁ / Z
KRAKOWA 6/VIII.1914 R. NA OSWOBODZENIE ZABORU / ROSYJ.[skiego] – PO
OPUSZCZENIU PRZEZ MOSKALI RUBIEŻY / RZECZP.[ospolitej] SKIEROWAŁ WSZYSTKIE
SIŁY PRZECIW NIEM- / COM i AUSTRYJAKOM. – 20/VII.1917 R. WYWIEZIONY / DO
MAGDEBURGA. WRÓCIŁ W LITOP.[adzie] 1918r. i 11-go T.[ego] M.[iesiąca] OBJĄŁ / WŁADZĘ
NAD WSKRZESZONEM PAŃSTW.[em] – STWORZYŁ RZĄD / ZWOŁAŁ SEJM
USTAW.[odawczy], ORĘŻEM WYKREŚLIŁ GRANICE POL- / SKI. – W 1920 R. ODPARŁ
NAJAZD BOLSZEWICKI. – OD 1926 R. DĄŻY / CAŁĄ POTĘGĄ SWEJ WOLI DO NAPRAWY
KONSTYTUCJI. / JEGO GENIUSZ POZWOLIŁ NARODOWI POLSKIEMU DO- / KONAĆ W
KRÓTKIM CZASIE OLBRZYMIEGO DZIEŁA. STA- / WIANE JEMU POMNIKI SĄ
JEDNOCZEŚNIE POMNIKAMI / MIŁOŚCI OJCZYZNY!
Pod tekstem z prawej strony facsimile podpisu autora: Wacław Sieroszewski. W prawym
dolnym rogu plakietki widoczny wypukły herb Kościerza, czyli sygnatura wytwórni, którą była
Mennica Państwowa. W lewym dolnym rogu wygrawerowane J.Aumiller [Józef Aumiller], który był
projektantem plakiety.
Rewers plakietki jest płaski i nie występują w nim żadne elementy, ani treści.